środa, 18 lipca 2018

W równowadze z przyrodą

Idea zrównoważonego rolnictwa to próba zachowania właściwej proporcji między potrzebami naszych społeczeństw i zakresem ingerencji w środowisko naturalne poprzez produkcją rolną.

Kamil Pik

Tagi: RIR rolnictwo równowaga ekologia środowisko

24 czerwca 2016, aktualizowano: 24-06-2016

Równowaga w przyrodzie to określenie znane niemal każdemu z nas. Powin­na ona być zachowana, ale to właśnie człowiek regularnie ją narusza. Aby nieco odciążyć przyrodę od ciężaru ludzkiej ingerencji, podejmowane są rozmaite działa­nia i wdrażane przeróżne programy. Jednym z nich jest idea zrównoważonego rolnictwa. Co o nim wiemy i na czym polega?


Na czym to polega?



O pojęciu zrównoważonego rolnictwa najgłośniej zrobiło się w Polsce po naszym wejściu do Unii Europejskiej. Wśród progra­mów unijnych, z których można było pozyski­wać dotacje, był również taki, który doceniał działania na rzecz prowadzenia zrównoważo­nej produkcji rolnej.

Pozyskanie dotacji z tego tytułu sprowa­dzało się w praktyce m.in. do zastosowa­nia minimum 4 upraw w plonie głównym w ciągu roku w gospodarstwie. Udział głów­nej uprawy, a także zbóż, łącznie nie mógł przekroczyć 65 proc., jednocześnie udział każdej uprawy nie mógł być mniejszy niż 10 proc. powierzchni gruntów ornych. Beneficjent zobowiązany został dodatkowo do odpowiedniego zmianowania, polega­jącego na zastosowaniu minimum 3 grup upraw w ciągu 5 lat zobowiązania na działce rolnej.

Zrównoważone rolnictwo to jednak coś więcej niż tylko unijny program. To pewna idea, na której wdrażanie mogą mieć wpływ nie tylko sami rolnicy, ale i konsumenci ich produktów. Przypomina o tym chociażby Światowy Dzień Środowiska.

Co Polacy o tym myślą?



Konsumenci coraz bardziej dostrzegają wagę zagadnienia zrównoważonego rolnictwa. Potwierdza to badanie opinii publicznej, przeprowadzone przez IPSOS na zlecenie koncernu Unilever w 6 europejskich krajach (Francja, Polska, Niemcy, Hiszpania, Wielka Brytania, Holandia). Spośród pytanych, aż 59 proc. respondentów w naszym kraju uznało, że warzywa pochodzące ze źródeł zrównoważonych smakują lepiej.

Co więcej, 55 proc. ankietowanych wierzy, że warzywa pozyskiwane w sposób zrówno­ważony cechują się wyższą wartością odżyw­czą. Jest to najwyższy wskaźnik spośród takich krajów jak: Niemcy, Wielka Brytania, Francja, Hiszpania. Jednak, jak pokazuje badanie, Polacy już nie tak chętnie decy­dują się na zakup produktów ze składni­kami pochodzącymi ze zrównoważonych źródeł - czynią to rzadziej niż mieszkańcy Niemiec, Wielkiej Brytanii, Francji, Holandii czy Hiszpanii.

Tylko 26 proc. Polaków przyznaje, że w przyszłości chętniej kupowaliby produk­ty, jeśli zawierałyby surowce pozyskiwane w sposób zrównoważony.

Co istotne, aż 81 proc. ankietowanych w Polsce stwierdziło, że ważne jest dla nich, by wiedzieć, w jaki sposób są pozyskiwane składniki spożywanego przez nich jedzenia.
Natomiast aż 84 proc. polskich konsumen­tów zgadza się, że gospodarstwa powinny być prowadzone w sposób zrównoważony, by pozwoliło to na uprawy na tych terenach także przyszłym pokoleniom.

Jak osiągnąć cel?



Jak zdefiniować działania w ramach zrówno­ważonego rolnictwa? Nie da się napisać jednej recepty. Spróbowaliśmy zatem stworzyć pewien zestaw porad na przykładzie gospodar­stwa produkującego warzywa. Oto kilka zasad, które powinny przyświecać podczas takiej produkcji:

- optymalizacja ilości używanych agrochemi­kaliów (nawozów i pestycydów) oraz paliw;
- poprawa jakości gleby i jej zdolności do wspierania życia roślin i zwierząt (żyzność gleby) oraz zmniejszenie erozji gleb, mogącej prowadzić do utraty składników odżywczych;
- optymalizacja ilości wody zużywanej na potrzeby upraw poprzez instalację wodo­mierzy, właściwe nawadnianie i ochronę rzek oraz stawów przed zanieczyszczeniem nawo­zami i pestycydami;
- kontynuacja upraw roślinnych bez szkód dla krajobrazu naturalnego i dzikiej przy­rody; wprowadzanie korzystnych zmian tam, gdzie to możliwe, np. poprzez zachę­canie rolników do właściwego zarządzania gospodarką wodną w ramach ich upraw oraz do współpracy z organizacjami poza­rządowymi w działaniach mających na celu ochronę zagrożonych gatunków;
- prawidłowa utylizacja odpadów, mająca na celu ochronę środowiska, pracowników i dzieci na terenie gospodarstw; optymiza­cja gospodarki odpadami z uwzględnieniem kosztów jej gromadzenia i utylizacji;
- zdefiniowanie obszarów funkcjonowa­nia gospodarstwa, w których możliwe jest zmniejszenie zużycia energii;
- można to osiągnąć poprzez zastosowanie urządzeń optymalizujących zużycie energii, redukcję zużycia pestycydów i nawozów oraz zmniejszenie zużycia energii potrzebnej do nawadniania;
- zapewnienie ludziom płac umożliwiających utrzymanie się na odpowiednim poziomie życiowym.

Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych” i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.